Poliepen - Veelgestelde vragen Picture

English Dutch French Italian Russian Swedish

[Vertaald door Karin Sandbergen.]

Door Cat Moody, Stormwatch Maine Coons
(Met toestemming herdrukt)

Opmerking vooraf: Ik ben geen dierenarts, maar een fokker die vele malen een probleem met poliepen heeft ervaren. Raadpleeg alstublieft uw dierenarts voor een juiste diagnose en behandeling van het probleem. Dit is alleen bedoeld om wat praktische achtergrondinformatie te geven over wat poliepen zijn, wat mijn ervaring ermee is en keuzes in behandeling.

Mijn achtergrond: Mijn naam is Cat Moody, en ik ben ongeveer 12 jaar fokker/exposant van Maine Coons geweest, onder de catterynaam Stormwatch. In de eerste zeven jaar dat ik fokte, had ik tweemaal katten met poliepen, een volwassen kat en een kitten, allebei na een ziekte van de bovenste luchtwegen. Dat is, statistisch gezien, een normale ervaring. Echter, gedurende de laatste vijf jaren, heb ik ten minste 25 kittens gehad met deze aandoening, zonder enig teken van een ziekte van de bovenste luchtwegen. De verspreiding nam over de jaren toe, tot in het laatste jaar dat ik fokte, stelselmatig 50 tot 75% van mijn kittens deze aandoening had, waarna ik met fokken ben gestopt, omdat we niet in staat waren om de oorzaak te achterhalen.

Wat veroorzaakt ze?: Er zijn verschillende theorieën hoe poliepen worden veroorzaakt, maar geen antwoorden. Gewoonlijk denken dierenartsen dat het te maken heeft met herpes- en calicivirussen, maar omdat in de meeste catteries beide virussen aanwezig zijn, is het niet logisch dat alleen bij sommige fokkers poliepen voorkomen en bij anderen niet. Het is typerend dat dierenartsen, die de meeste ervaring hebben met poliepen, in dierenasielen hebben gewerkt waar zieke kittens met onbehandelde oorinfecties worden gebracht.

Genetica: Hoewel er een erfelijke component kan zijn, was dat in mijn geval zeer beslist uitgesloten. Mijn dekkaters hadden geen onderlinge familieband en dat gold ook voor de meeste dekpoezen. De percentages voor poliepen waren voor beide katers gelijk, en golden zelfs voor dekkaters van buiten mijn cattery, die ik gebruikte. Op een gegeven moment bracht elke poes in mijn huis ten minste één kitten met deze aandoening ter wereld, tenzij ze gedurende haar hele zwangerschap ergens anders woonde en daar ook haar kittens groot bracht. Geen enkele poes die ik van uit mijn huis verkocht (één uitzondering daargelaten), bracht ooit een kitten met deze aandoening voort, zelfs als beide ouders deze aandoening hadden, of zelfs als de poes een poliep had toen ze jong was. Bij al mijn kittens die aan deze aandoening leden werd de diagnose gesteld voor zij 14 weken waren. Als er op dat moment geen poliep aanwezig was, zou het kitten er nooit een krijgen. Ik weet dat het niet logisch klinkt, maar mijn katten zijn op elke mogelijke aandoening getest en het blijft een raadsel - het moest iets in de omgeving zijn, we kwamen er niet achter wat. We hebben dierenartsen uit de hele wereld hier naar laten kijken, er zijn allerlei soorten tests en biopsies verricht, zonder resultaat. Het heeft me met fokken doen stoppen, als gevolg van de onkosten en emotionele kwelling. Ik heb nooit gehoord dat een andere cattery zo constant en gedurende zoveel jaren door deze aandoening is getroffen.

Het enige positieve aan dit verhaal is dat ik te maken heb gehad met veel poliepen en dat er steeds naar mij wordt verwezen als 'De Poliepenkoningin'. Ik krijg veel verzoeken van mensen om hulp, dus leek het mij zinvol een feitenverhaal te maken.

Hoe het zich vormt: Een poliep is een vlezig steeltje dat uit het binnenoor, of 'bulla' groeit. Dit binnenste gedeelte van het oor heeft een balvormig, botachtige samenstelling. Gewoonlijk wordt vuil dat zich in de 'bulla' ophoopt verwijderd via twee uitgangen - via het kanaal van het buitenste gedeelte van het oor, of langs de achterkant van de keel door de buis van Eustachius. Als, om welke reden dan ook, dit vuil zich ophoopt, vormt het een vruchtbare basis voor een poliep. De poliep legt zijn wortels in de 'bulla' en begint te groeien. Het kan naar twee kanten groeien - door het oor (in dat geval spreken we van een 'aurale' poliep), of door de buis van Eustachius en langs de achterkant van de keel (de 'neus- en keelholte' poliep). Diergeneeskundige literatuur oppert dat de neus- en keelholte poliep vaker voorkomt, maar ongeveer 75% van de mijne waren auraal. Omdat de poliep groeit, is het mogelijk dat deze door het trommelvlies komt of dat het de ademhaling van de kat belemmert. In beide gevallen is het belangrijk het te verwijderen zodra de diagnose is gesteld. De enige keer dat het misging was bij een kitten met een poliep, waarvan we de ingreep moesten uitstellen (hij had ook een hartafwijking, dus wilden we wachten tot hij ouder was). De poliep werd zo groot dat het ging vastzitten aan een hoofdader, die tijdens de ingreep werd geraakt, waardoor het kitten doodbloedde. Onbehandeld kan een grote poliep in de keel de ademhaling volledig belemmeren en het kitten/de kat sterft de verstikkingsdood.

Tweezijdig: Volgens mij is mijn geval, van een kat die tweezijdige poliepen had, die met een tussenpoos van verschillende maanden werden ontdekt, het enige bekende in de diergeneeskundige literatuur. Normaal gesproken vormt het zich aan de ene of de andere kant. Het ziet er niet naar uit dat een kat gevoeliger is voor het ontwikkelen van een nieuwe poliep als hij er al een heeft gehad.

Symptomen: Ze kunnen op vele manieren voorkomen. Ik ben er zeker van dat de meest voorkomende gevallen die dierenartsen te zien krijgen, kittens zijn met symptomen als akelige oorinfecties of hoesten, maar de tekenen kunnen veel subtieler zijn. Door de jaren heen raakte ik er zo aan gewend dat ik ze ontdekte lang voordat ze zichtbaar waren met een oorspiegel. Wat ik doorgaans opmerkte als er sprake was van een keel- en neusholtepoliep was een raar geklik of gesnurk, soms slikte of kokhalsde het kitten op een vreemde manier. Men kan ook een probleem met ademhalen en slikken constateren. Bij een aurale poliep was de eerste aanwijzing meestal een vrij kleverige, witachtig pus die uit het oor kwam. Men zou het misschien niet eens merken, als de vacht onder het oor niet samenklonterde en stijf werd. Er kan ook een roodachtige irritatie aan de basis van het oor te zien zijn. Dat zijn de allereerste waarschuwingstekens en zijn niet noodzakelijkerwijs tekenen van een poliep (tenzij het kitten wordt geboren bij Stormwatch).

Echter, bij een ouder(e) kitten of kat, of een kat waarbij wie de poliep onopgemerkt heeft kunnen groeien, kunnen de symptomen plotseling en ernstig zijn. Vestibulair syndroom kan plotseling en op dramatische wijze optreden - ik heb het letterlijk binnen één minuut zien verschijnen. Een kitten dat volkomen normaal lijkt begint opeens wankelend rond te draaien, waarbij het hoofd heel erg schuin hangt. Het hoofd hangt schuin aan de kant van de aangedane bulla en het kitten zal steeds maar in die richting draaien. Een andere kant hiervan is Horner's Syndroom, waarbij het derde ooglid (weer aan de aangedane zijde) over het oog trekt en het oog volledig verbergt. Nystagmus is soms ook zichtbaar, waarbij de iris aan de aangedane zijde snel heen en weer schiet. Om eerlijk te zijn ziet het er afschuwelijk uit, alsof de kat een beroerte heeft gehad - maar het is normaal, omdat de poliep (of de zwelling als gevolg daarvan) drukt op een zenuw in de schedel.

Let wel op - ik ben een aantal dierenartsen op de eerste hulp tegenkomen die me telefonisch vol vertrouwen vertelden dat 'katten geen vestibulair syndroom krijgen', en me zo te kennen gaven dat ik ergens een duur woord had opgezocht..... en hun woorden moesten terug nemen als ik een uur later een ronddraaiend, dronken kitten voor hen op de grond zette. Te vaak heb ik gehoord dat meteen werd vastgesteld dat dit gedrag neurologisch was - hoewel dat het geval kan zijn, is het ook een normaal verschijnsel bij een poliep. Deze symptomen verdwijnen een aantal weken na de ingreep vanzelf, maar mijn ervaring is dat hoe langer we met de ingreep wachten na het verschijnen van de symptomen, hoe waarschijnlijker het is dat de kat zijn hoofd schuin blijft houden. Het is wel aandoenlijk en de kat schijnt er niet veel last van te hebben.

In één geval hadden we een kitten waarvan we ZEKER wisten dat het een poliep had, maar deze was niet waarneembaar ondanks dat ze alle symptomen had. Uiteindelijk lieten we de ingreep maanden later verrichten, men vond geen poliep, maar de bulla was dermate ge´nfecteerd dat dezelfde symptomen werden veroorzaakt. Ze houdt haar hoofd nu blijvend schuin.... en wordt natuurlijk nog steeds 'Schuinkopje' genoemd door haar nieuwe eigenaren.

Chirurgische verbeteringen: Poliepen moeten chirurgisch worden behandeld, niet medisch. Geen enkele hoeveelheid of combinatie van antibiotica zal ervoor zorgen dat het verdwijnt. Er zijn twee basismethoden.

Naar één wordt doorgaans verwezen als 'plukken'. Deze ingreep is minder ingrijpend en duur dan het alternatief. Helaas heeft het een minder goede kans van slagen. Het kitten/de kat wordt verdoofd, de dierenarts gaat door de mond of het oor, pakt het blootgestelde gedeelte van de poliep vast met een grijper en haalt het eruit. Het probleem is, net als bij een paardebloem uittrekken, dat de wortels hoogstwaarschijnlijk in de bulla blijven zitten, zodat de poliep weer aangroeit - in 70% van de gevallen. De enige keer dat ik van deze methode gebruik maakte, was bij een heel jong kitten, dat te klein was voor een geslaagde ingreep en dat letterlijk stikte vanwege de poliep (waardoor haar onder narcose brengen nog gevaarlijker werd). Het werd geplukt, zo wonnen we voor haar wat tijd om te groeien en zwaarder te worden. Het groeide binnen 4 weken weer aan, maar toen was ze groot genoeg om de ingreep zonder problemen te doorstaan.

De methode die de meeste voorkeur heeft, is de ventrale bulla osteotomie, ook wel VBO genoemd. Het is duur (in deze omgeving ongeveer $1200 - $1500), er is een ervaren chirurg voor nodig en er is een herstelperiode - bij ons is er echter nooit meer één aangegroeid. De enige complicatie die we hadden, die zeer zeldzaam is, is een botinfectie op de plek van de ingreep, die zich verschillende maanden later openbaarde (en succesvol werd opgelost). De dierenarts opent de bulla via de zijkant van de nek, schraapt deze schoon en maakt de wortel van de poliep los. De poliep wordt dan eruit getrokken en een drain wordt geplaatst. Het kitten verblijft meestal 2 tot 4 dagen bij de dierenarts, ongeveer 10 dagen nazorg zijn noodzakelijk - gewoonlijk bestaat dit uit het geven van antibiotica, er voor zorgen dat de wond en de drain schoon zijn en warme kompressen op de plek leggen om zwelling te verminderen. Het kitten lijkt zich na een paar dagen veel beter te voelen. Zelfs al had het kitten voorafgaand aan de ingreep geen symptomen, na de ingreep hebben ze deze wel - gewoonlijk het hoofd schuin houden en Horner's syndroom. In de meeste gevallen, verdwijnen deze symptomen na 2 tot 4 weken.

Het goede nieuws is weer dat de VBO-ingreep voor 99% doeltreffend is, en geen poliep zou ooit moeten terugkomen. Het is een van de weinige diagnoses bij een kat waarvoor een betrouwbare en oplossing op lange termijn voorhanden is. Echter, het brengt voor de fokker een aantal lastige beslissingen met zich mee - men moet in staat zijn voor zichzelf te verantwoorden $1500 uit te geven om een kitten te 'repareren' en dan het kitten voor $500, of wat dan ook, te verkopen. Aan de pluszijde is het voor 90% of meer geneesbaar, het kitten zal er nooit meer last van hebben en de nieuwe ouders en het kitten kunnen een volledig normaal leven tegemoet zien. Ik heb er zelf nooit voor gekozen om een kitten te laten inslapen als geld ervoor kon zorgen dat het probleem werd verholpen - u weet nu ook waarom het voor mij financieel niet meer haalbaar was om door te gaan met fokken. Ik ken niet zo heel veel fokkers die onbeperkt geld hebben en de kosten zouden voor de meesten de doorslag kunnen geven. De kans van slagen is groot, het risico laag..... maar de prijs die ervoor moet worden betaald is heel erg hoog.

Onze enige complicaties waren één sterfgeval te wijten aan een bloeding (en als ik terugkijk was dat onvermijdelijk), een geval waar het hoofd blijvend schuin bleef staan, en volledige doofheid van de enige kat, die aan beide kanten poliepen had. Ik kan niet met zekerheid zeggen of alle aurale poliepen resulteren in doofheid, omdat men het niet merkt als een kat aan één oor doof is.

Er wordt vaak aan mij gevraagd of ik zou fokken met een kat die een poliep had of die een broer of zus uit hetzelfde nest of een ouder met een poliep had - dit is een persoonlijke beslissing van de fokker. In mijn geval wisten we dat het niets met erfelijkheid te maken had dus het speelde geen rol bij ons besluit te fokken. We wisten ook dat er in onze cattery, ondanks dat al onze katten waarschijnlijk besmet waren met herpes- en calicivirussen, noch bij katten, noch bij kittens ook maar een enkel geval van een duidelijke ziekte of kenmerkende oorinfectie is voorgekomen (ik weet het, het is raar). Onze kittens werden altijd volledig ge´soleerd van volwassenen, als het dus van nature een virale aandoening zou zijn geweest, moet het iets zijn geweest dat de moeders op een zeker moment verspreidden tijdens de zwangerschap of het zogen. We zullen het nooit weten - en ik hoop dat geen van jullie dit ooit ondervindt! De meeste gevallen waarvan ik hoorde, betroffen een enkel(e), ouder(e) kitten of kat, of een bepaald nest met meerdere kittens met dezelfde kwaal. Ik weet niet of het is omdat ik Maine Coons heb gefokt en dat het die mensen zijn die naar mij verwijzen, maar de meeste gevallen waarvan ik heb gehoord kwamen voor bij Maine Coons.

Als u andere vragen hebt, waar ik misschien het antwoord op heb, kunt u een e-mail sturen naar Catmoody@aol.com - maar denk eraan dat ik GEEN dierenarts ben, maar fokker, en u zou te rade moeten gaan bij een dierenarts als u het vermoeden heeft of zeker weet dat het om een poliep gaat. Dit is alleen bedoeld om te delen wat ik heb doorgemaakt en het verloop bekender te maken bij anderen die dit probleem hebben.